وجه تسمیه محلات قدیمی تهران


سید خندان


سید خندان نام ایستگاه اتوبوسی در جاده قدیم شمیران بوده است. سیدخندانپیرمردی دانا بوده که پیش گویی‌های او زبانزده مردم در سی یا چهل سال پیشبوده است. دلیل نامگذاری این منطقه نیز احترام به این پیرمرد بوده است.

فرمانیه

در گذشته املاک زمینهای این منطقه متعلق به کامران میرزا نایب‌السلطنه بودهاست و بعد از مرگ وی به عبدالحسین میرزا فرمانفرما فروخته شده است.

فرحزاد

این منطقه به دلیل آب و هوای فرح انگیزش به همین نام معروف شده است.

شهرک غرب

دلیل اینکه این محله به نام شهرک غرب معروف شد ساخت مجتمع های مسکونی اینمنطقه با طراحی و معماری مهندسان آمریکایی و به مانند مجتمع های مسکونیآمریکایی بوده و در گذشته نیز محل اسکان بسیاری از خارجیها بوده است.

آجودانیه

آجودانیه در شرق نیاوران قرار دارد و تا اقدسیه ادامه پیدا میکند. آجودانیهمتعلق به رضاخان اقبال السلطنه وزیر قورخانه ناصرالدین شاه بوده، او ابتداآجودان مخصوص شاه بوده است.

اقدسیه

نام قبلی اقدسیه (تا قبل از 1290 قمری) حصار ملا بوده است. ناصرالدین شاهزمینهای آنجا را به باغ تبدیل و برای یکی از همسران خود به نام امینه اقدس(اقدس الدوله) کاخی ساخت و به همین دلیل این منطقه به اقدسیه معروف شد.

جماران

زمینهای جماران متعلق به سید محمد باقر جمارانی از روحانیان معروف در زمانناصر الدین شاه بوده است. برخی از اهالی معتقدند که در کوههای این محله ازقدیم مار فراوان بوده و مارگیران برای گرفتن مار به این ده می آمدند و دلیلنامگذاری این منطقه نیز همین بوده است و عده ای هم معتقدند که جمر و کمربه معنی سنگ بزرگ است و چون از این مکان سنگ‌های بزرگ به دست می آمده‌است‌، آن‌جا را جمران‌، یعنی محل به‌دست آمدن جمر نامیده‌اند.

پل رومی

پل رومی در واقع پل کوچکی بوده که دو سفارت روسیه و ترکیه را هم متصل میکرده است. عده‌ای هم معتقدند که نام پل از مولانا جلال‌الدین رومیگرفته‌شده است‌.

جوادیه (در جنوب تهران)

بسیاری از زمینهای جوادیه متعلق به آقای فرد دانش بوده است که اهالی محل بهاو جواد آقا بزرگ لقب داده بودند. مسجد جامعی نیز توسط جواد آقا بزرگ دراین منطقه بنا نهاده است که به نام مسجد فردانش هم معروف است.

داودیه (بین میرداماد و ظفر)

میرزا آقاخان نوری صدر اعظم این اراضی را برای پسرش‌، میرزا داودخان‌، خریدو آن را توسعه داد. این منطقه در ابتدا ارغوانیه نام داشت و بعدها به دلیلذکر شده داودیه نام گرفت‌.

درکه

اگر چه هنوز دلیل اصلی نامگذاری این محل مشخص نیست اما برخی آنرا مرتبط بهنوعی کفش برای حرکت در برف که در این منطقه استفاده می شده و به زبان اصلی«درگ» نامیده می شده است دانسته اند.

دزاشیب (در نزدیکی تجریش)

روایت شده است که قلعه بزرگی در این منطقه به نام « آشِب » وجود داشته است ودر گذشته نیز به این منطقه دزآشوب و دزج سفلی و در لهجه محلی ددرشومیگفتند.

زرگنده

احتمالا دلیل نامگذاری این محل کشف سکه ها و اشیاء قیمتی در این محل بوده است. در گذشته این منطقه ییلاق کارکنان روسیه بوده است.

قلهک

کلمه قلهک از دو کلمه "قله‌" و "ک‌" تشکیل شده است که قله معرب کلمه کله‌،مخفف کلات به معنای قلعه است‌. عقیده اهالی بر این است که به دلیل اهمیتآبادی قلهک که سه راه گذرگاه‌های لشگرک‌، ونک و شمیران بوده است‌، به آن( قله- هک) گفته شده است‌.

کامرانیه

زمین‌های این منطقه ابتدا به میرزا سعیدخان‌، وزیر امور خارجه‌تعلق داشت، وسپس کامران میرزا پسربزرگ ناصرالدین شاه‌، با خرید زمین‌های حصاربوعلی‌،جماران و نیاوران‌، اهالی منطقه را مجبور به ترک زمین‌ها کرد و سپس آن جارا کامرانیه نامید.

محمودیه ( بین پارک وی و تجریش یا ولیعصر تا ولنجک)

در این منطقه باغی بوده است که متعلق به حاج میرزا آقاسی بوده است و چوننام او عباس بوده آنرا عباسیه میگفتند. سپس علاءالدوله این باغ بزرگ را ازدولت خرید و به نام پسرش‌، محمودخان احتشام‌السلطنه‌، محمودیه نامید.

نیاوران

نام قدیم این منطقه گردوی بوده است و برخی معتقدند در زمان ناصرالدین شاهنام این ده به نیاوران تغییر کرده است به این ترتیب که نیاوران مرکب از"نیا" (حد، عظمت و قدرت‌) ؛"ور" (صاحب‌) و "ان‌" علامت نسبت است و در مجموعیعنی کاخ دارای عظمت‌.

ونک

نام ونک تشکیل شده است از دو حرف (ون‌) به نام درخت و حرف (ک)که به صورت صفت ظاهر می‌شود.

یوسف آباد

منطقه یوسف آباد را میرزا یوسف آشتیانی مستوفی‌الممالک در شمال غربی دارالخلافه ناصری احداث کرد و به نام خود، یوسف آباد نامید.

پل چوبی

قبل از این که شهر تهران به شکل امروزی خود درآید، دور شهر دروازه هایی بناشده بود تا دفاع از شهر ممکن باشد. یکی از این دروازه‌ها، دروازه شمیرانبود با خندق‌هایی پر از آب در اطرافش که برای عبور از آن‌، از پلی چوبیاستفاده می‌شد. امروزه از این دروازه و آن خندق پر از آب اثری نیست‌، امااین محل همچنان به نام پل چوبی معروف است.

شمیران

نظریات مختلفی درباره این نام شمیران وجود دارد. یکی از مطرح ترین دلایلعنوان شده ترکیب دو کلمه سمی یا شمی به معنای سرد و « ران » به معنایجایگاه است و در واقع شمیران به معنای جای سرد است. به همین ترتیب نیزتهران به معنای جای گرم است.

همچنین در نظریه دیگری به دلیل وجود قلعه نظامی در این منطقه به آن شمیرانمی گفتند و همچنین برخی نیز معتقدند که‌ یکی از نه ولایت ری را شمع ایرانمیگفتند که بعدها به شمیران تبدیل شده است.

گیشا

نام گیشا که در ابتدا کیشا بوده است برگرفته از نام دو بنیانگذار این منطقه (کینژاد و شاپوری) میباشد.

منیریه (در جنوب ولیعصر)

منیریه در زمان قاجار یکی از محله های اعیان نشین تهران بوده و گفته شدهنام آن از نام زن کامران‌میرزا، یکی از صاحب‌منصبان قاجر، به نام منیرگرفته شده‌است.

 

/ 0 نظر / 46 بازدید